(120) İbrahim Ethem Hazretleri - Timurtaş Uçar Hocaefendi

Timurtaş Uçar Hocaefendi bu cuma vaazında, İbrahim b. Edhem hazretlerine sorulan bir suale verdiği cevaptan yola çıkarak Allah'ı gerçekten tanımanın ne demek olduğunu anlatıyor. Sohbet, "Allah'a inanıyorum" demekle "Allah'ı tanımak" arasındaki farkı açan bir derse dönüşüyor.

Cuma Vaazının Kendi Meselesi

Hocaefendi söze, cuma günlerinin kıymetinden ve bu kıymetin hakkıyla değerlendirilemeyişinden bahsederek başlıyor. Cemaatin bir kısmının sonradan gelmesi, ezan okunur okunmaz herkesin işinin başına dönme telaşına kapılması sebebiyle planladığı "bayram muhasebesi" konusunu ertelediğini söylüyor. Onun yerine, baştan dinlenmese de anlaşılabilecek, parça parça ele alınabilen bir konuyu seçiyor.

Evliyaullah ve İbrahim b. Edhem'in Tespiti

Vaazın çerçevesini, Kur'an'da kendilerine korku ve üzüntü olmadığı bildirilen Allah dostlarından bahseden âyet oluşturuyor. Hocaefendi, yeryüzünde kıyamete kadar Allah'ın velî kullarının bulunacağını söyleyerek İbrahim b. Edhem hazretlerinin on maddelik tespitine geçiyor ve bu maddelerden birini derinlemesine açıklamaya çalışıyor.

Küfür ile Şirk Aynı Şey Değil

Sohbetin en dikkat çekici bölümü bu ayrım üzerine kurulu. Hocaefendi, Kur'an'ın Mekkeli müşriklerin Allah'ı ve O'nun gökleri yerleri yarattığını kabul ettiklerini haber verdiğini hatırlatıyor. Buradan şu soruyu soruyor: Madem kabul ediyorlardı, niçin yine de İslam'ın karşısında yer aldılar? Cevabı kelimelerin anlamında arıyor. Küfür, bir şeyin varlığını kökten inkâr etmektir. Şirk ise "şirket" kelimesiyle aynı kökten gelir; ortaklık demektir. Hocaefendinin anlatımına göre onlar Allah'ın yaratıcılığını kabul ediyor, fakat O'nun yarattığı hayata karışmasını, hüküm koymasını kabul etmiyorlardı. İşte bu, Allah'ın yanına bir ortak koymaktır.

Allah Hayata Karışır mı?

Bu noktadan hocaefendi çok somut örneklere geçiyor. Mülk Allah'ınsa, o mülkle ilgili hüküm koyma hakkı da O'nundur. İsraf üzerine İmam Gazâlî'nin ihya'daki tespitini naklederek, kıymeti olan bir şeyi lüzumsuz yere harcamanın sorumluluk doğurduğunu aktarıyor. Kimsenin bulunmadığı odada boş yere yanan lambayı ve gevşek contadan boşa akan musluk suyunu örnek vererek, Allah'ın müsrifleri sevmediğini bildiren âyeti hatırlatıyor. Vaazın verdiği mesaj şudur: İman, evin içindeki en küçük davranışa kadar uzanan bir sorumluluk bilincidir.

Vaaz, ezan okunmasıyla yarım kalıyor; hocaefendi konunun kalan maddelerini başka derslerde açıklayacağını söylüyor.

Bu yazı, sohbetin ana başlıklarını özetlemektedir; anlatımın tamamı için videoyu izleyebilirsiniz.